PAB 152. Genel Kurulu İstanbul Deklarasyonu ile Tamamlandı
152. PAB Genel Kurulu, ‘İstanbul Deklarasyonu’nun oy birliğiyle kabul edilmesiyle sona erdi. Zirvede barış, küresel ekonomi ve Orta Doğu krizlerine yönelik çözüm önerileri içeren kararlar onaylandı.
152. Parlamentolararası Birlik (PAB) Genel Kurulu, ‘İstanbul Deklarasyonu’nun oy birliğiyle kabul edilmesiyle sona erdi. Dünyanın dört bir yanından 115 parlamentodan temsilcilerin katıldığı zirvede, barış, küresel ekonomi ve Orta Doğu krizlerine yönelik çözüm önerileri içeren kararlar onaylandı.
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş’un yönettiği kapanış oturumunda, ‘Gelecek Nesiller için Umudu Yeşertmek, Barışı Sağlamak ve Adaleti Temin Etmek’ temasıyla hazırlanan İstanbul Deklarasyonu kabul edildi. Deklarasyon, artan çatışmalar, uluslararası hukuk ihlalleri, terörizm ve toplumsal dışlanma gibi küresel sorunlara dikkat çekti.
Küresel Sorunlara Yönelik Çözüm Önerileri
İstanbul Deklarasyonu, yeni teknolojiler, dezenformasyon ve iklim değişikliğinin yarattığı zorlukları ele aldı. Diyalog ve diplomasinin zayıflaması ile barışın güçle sağlanabileceği düşüncesinin yayılmasından duyulan endişe vurgulandı. Cezasızlık kültürünün hesap verebilirliği aşındırdığı ve istikrarsızlığı derinleştirdiği belirtilerek, barış, demokrasi, insan hakları ve hukukun üstünlüğüne vurgu yapıldı.
Çatışma ortamlarında sivillerin korunmasının öncelikli olması gerektiği belirtilen deklarasyonda, uluslararası insancıl hukuka tam riayetin gerekliliği ifade edildi. Parlamenter diplomasiyi ve uluslararası iş birliğini güçlendirmeye yönelik tavsiyelerde bulunuldu. Deklarasyon, sorumlu yönetim politikaları ve yeni teknolojilerin etik kullanımı konusunda tavsiyelerde bulundu.
Fiji Parlamentosu Başkanı Filimone Jitoko, deklarasyonun parlamentoların denetim fonksiyonu aracılığıyla uluslararası insancıl hukuka saygı gösterilmesine ve sivillerin korunmasına katkı sağlayacağını belirtti. Küresel gündemin çatışmalar, hukuk ihlalleri ve terörizm tehditleriyle şekillendiğini vurgulayan Jitoko, diplomatik yönetişim, insan hakları ve çok taraflı iş birliğinin önemini yineledi.
Namibya Ulusal Meclisi Üyesi Bertha Nghifikwa, parlamenterlerin kararlarının gelecek nesilleri etkilediğinin bilincinde olduklarını ifade etti. Yoksulluk, eşitsizlik ve kutuplaşmanın kökenlerine inilerek yapısal sorunların çözüleceğini, güvenlikte insan merkezli yaklaşımların ve iklim direncini teşvik edeceklerini belirtti. Yapay zeka dahil yeni teknolojilerin kötüye kullanım risklerini azaltmak için parlamenter denetimin güçlendirileceğini söyledi.
Kabul Edilen Karar Tasarıları ve Gelecek Zirve
Genel Kurul’da barış inşasından sürdürülebilir kalkınmaya kadar bir dizi karar tasarısı kabul edildi. Barış ve Uluslararası Güvenlik Daimi Komitesi’nin çatışma sonrası yönetim mekanizmalarına ilişkin karar tasarısı onaylandı. Sürdürülebilir Kalkınma Daimi Komitesi’nin korumacılıkla mücadele ve vergi kaybını önlemeye yönelik karar tasarısı da geçti. Orta Doğu başta olmak üzere kriz bölgelerindeki ateşkes süreçlerini desteklemeyi amaçlayan acil gündem maddesi de karara bağlandı.
PAB Sürdürülebilir Kalkınma Komitesi Üyesi Anjan Shakya, ticaret korumacılığının engellenmesi, tarifelerin azaltılması ve şirketlerin vergi kaybının önlenmesiyle ilgili çalışmalar yaptıklarını aktardı. Uluslararası ticaretin ekonomik kalkınma, istihdam ve yoksulluğun azaltılmasında elzem olduğunu belirtti.
PAB Demokrasi ve İnsan Hakları Daimi Komitesi Üyesi Farida İlimi Haddouche, engelli bireylerin hakları ve yapay zeka konularında görüşmeler yapıldığını belirtti. Engelli bireylerin yaşam koşullarının iyileştirilmesi ve hayata tam katılımının sağlanmasının önemini vurguladı. Yapay zekanın toplum çıkarlarına uygun şekilde kullanılması tavsiye edildi.
Ekim 2026’da 153. PAB Genel Kurulu’na Tanzanya’nın ev sahipliği yapacağı bildirildi. Tanzanya Ulusal Meclis Başkan Vekili Daniel Sillo, ülkesinin barış içinde bir arada yaşayan 150 farklı etnik grubuyla çeşitliliğin bir yaşam tarzı olduğunu belirtti. Katılımcılar için vizesiz geçiş veya kapıda vize kolaylığı sağlanacağı aktarıldı.
PAB Genel Sekreterliği görev süresi sona eren Martin Chungong için veda töreni düzenlendi. Zirve, PAB Marşı ve İstiklal Marşı’nın çalınmasının ardından Meclis Başkanı Kurtulmuş’un kapanış konuşmasıyla sona erdi.
Yorum Yap